Binance, İran Yaptırımlarını İhlal Ettiği İddiasıyla ABD Federal Soruşturmasıyla Karşı Karşıya

ABD federal savcıları, dünyanın en büyük kripto para borsalarından Binance hakkında yeni bir soruşturma başlattı. Soruşturmanın odağında, borsanın İran’a yönelik Amerikan yaptırımlarını çiğneyen işlemlere bilerek izin verip vermediği sorusu yer alıyor.

Soruşturmayı Kim Yürütüyor?

Davayı Manhattan Federal Savcılığı yürütürken, ABD Adalet Bakanlığı’nın Washington’daki Ceza Dairesi de sürece dahil oldu. Savcılar, Binance’ın yaptırım ihlali içeren işlemleri durdurmak için gerekli önlemleri alıp almadığını mercek altına alıyor. Henüz resmi bir suçlama yöneltilmemiş olup federal soruşturmalar her zaman iddianameyle sonuçlanmıyor.

İran Petrol Gelirleri ve Kripto Bağlantısı

Soruşturmanın arka planında dikkat çekici bir sivil dava bulunuyor. Manhattan Federal Savcılığı, 14 Eylül’de yaklaşık 61 milyon dolarlık kripto varlığın müsaderesi için ayrı bir dava açtı. Savcılığa göre söz konusu varlıklar, yaptırım altındaki İran petrolünün yasadışı satışlarından elde edilen gelirlerle ilişkili.

Dosyada, Çin bağlantılı Hexa Whale ve Blessed Trust adlı iki şirketin Binance üzerindeki hesapları kullandığı ileri sürüldü. ABD makamları, bu şirketlerle bağlantılı kripto adreslerinin İran petrol satışlarından kaynaklanan 1,5 milyar doların üzerindeki para hareketine aracılık ettiğini öne sürüyor. Ancak bu müsadere başvurusu, doğrudan Binance’a karşı açılmış bir ceza davası niteliği taşımıyor.

Binance’ın Tutumu

Binance, konuya ilişkin açıklamasında kolluk kuvvetlerinden aldığı bilgiler doğrultusunda her iki şirketi de kendi incelemesinin ardından platformdan çıkardığını belirtti.

• Hexa Whale, Ağustos 2025’te platformdan uzaklaştırıldı.
• Blessed Trust, Ocak 2026’da sistemden çıkarıldı.

Borsa ayrıca İran’da ikamet eden kullanıcıların platforma kabul edilmediğini, kimlik doğrulama ve coğrafi konum kontrollerinin etkin biçimde uygulandığını ve doğrudan İran merkezli kuruluşlarla işlem yapıldığına dair kendi sistemlerinde herhangi bir bulgu olmadığını vurguladı. Binance, yaptırım ihlallerine karşı sıfır tolerans politikası izlediğini de yineledi.

2023’teki 4,3 Milyar Dolarlık Uzlaşmanın Gölgesi

Bu yeni soruşturmayı özellikle kritik kılan husus, Binance’ın geçmişte benzer suçlamalarla zaten yüzleşmiş olması. Borsa, Kasım 2023’te Banka Gizliliği Yasası, para transferi düzenlemeleri ve yaptırım mevzuatının ihlaline ilişkin federal suçlamaları kabul ederek 4,316 milyar dolarlık ceza ve müsadere ödemesini kabul etti. Aynı süreçte kurucu Changpeng Zhao da kara para aklamayla mücadele sisteminin yetersiz uygulanmasına ilişkin bir suçlamayı kabul etti.

O dönemde ABD Adalet Bakanlığı, Binance’ın Ocak 2018 ile Mayıs 2022 arasında ABD ile İran’da ikamet eden kullanıcılar arasındaki işlemleri engellemeye yönelik yeterli kontrolleri uygulamadığını açıklamıştı. Söz konusu dönemde bu iki grup arasındaki işlem hacminin 898 milyon doları aştığı kayıtlara geçti.

Soruşturmanın Kilit Sorusu: Bilgi ve Zamanlama

Mevcut soruşturmayı önceki davadan ayırt edebilecek en belirleyici unsur, Binance’ın olası yaptırım ihlallerini ne zaman öğrendiği ve tespit ettiği risklere ne kadar sürede müdahale ettiği olacak. Kripto işlemlerinin halka açık blok zincirlerinde birden fazla cüzdan üzerinden aktarılabilmesi, yaptırım kontrollerini geleneksel bankacılık sistemine kıyasla çok daha karmaşık bir hale getiriyor.

Binance, İran bağlantılı bazı para hareketlerinin doğrudan değil, çok aşamalı ve dolaylı işlemler biçiminde gerçekleştiğini savunuyor. Savcıların ise uygulanan kontrollerin yeterliliğini ve şirketin riskli işlemleri fark ettikten sonra bunların sürmesine göz yumup yummadığını derinlemesine incelemesi bekleniyor.

Davanın sonucu yalnızca Binance açısından değil, küresel kripto platformlarının yaptırım uyumu konusunda hangi standartları karşılaması gerektiği tartışması bakımından da belirleyici bir emsal oluşturabilir.